PERSONAXES:

O Home do unto

Rebordechao (Vilar de Barrio) desde a Serra do San Mamede

O Homo do unto, Home lobo, Sacamanteigas ou Lobishome é o protagonista de numerosas publicacións (Vicente Risco, Alfredo Conde O Home Lobo de Allariz, Carlos Martínez El bosque de Ancines...) e de populares películas como El bosque del Lobo (1970) de Pedro Olea, Romasanta, la caza de la bestia (2004) de Paco Plaza.

Manuel Blanco Romasanta (figura como Manuela na partida de nacemento) naceu en Regueiro, concello de Esgos, o 18 de novembro de 1809. Aprendiz de todo e mestre de nada andivo de caseiro, traballou de xastre, de tecelán, cordeleiro, na seitura e xobre todo de vendedor ambulante non so por Galicia adiante senón tamén por Castela, León e Norte de Portugal.

As terras de Montederramo e as súas xentes están intimamente relacionadas co Home do unto quen pervive na memoria popular dos adultos para atemorizar ós máis cativos. E non é para menos porque segundo el mesmo por un estrano maleficio que o convertía el lobo, extraía o unto das súas vítimas para vendelo con excesivo lucro para confeccionar potingues nas boticas portuguesas

A maior parte dos crimes que a xustiza isabelina lle atribuíu (9, aínda que el autoinculpouse de 13 asasinatos) tiveron como escenario habitual A Redondela e as Gorbias na vertente de Montederramo da serra de San Mamede. Polos seus camiños conduce as súas vítimas -mulleres e nenos da familia García Blanco de Laza e dos Rúa de Rebordechao- para buscarlle acomodo fóra do Reino de Galicia. Enganados, as pertenzas das vítimas eran vendidas por por Romasanta entre as xentes de Montederramo, Paredes, Gabín, Mazaira ou Fontedoso.

Camiños da Serra do San Mamede

Fuxido da xustiza acabou por ser recoñecido em Nombela, pobo da provincia de Toledo onde fuxira cunha identidade falsa: Antonio Gómez, veciño de Nogueira de Montederramo. Repatriado a Galicia foi xuzgado en Verín, Allariz e na Audiencia da Coruña. Condeado a garrote vil o seu caso ten unhaampla repercusión internacional e consegue o indulto da raíña Isabel II quen lle conmuta a pena de morte por cadea perpetua. O seu final é incerto. Morre segundo afirman uns no cárcere de Allariz, segundo outros pasou os últimos días da súa vida en Ceuta onde morreu de cancro de estómago o 14 de decembro de 1863.

Manuel Romasanta,, cometera ou non os crimes que a xustiza lle atribúe e el agranda, condeado polo asasinato de mulleres e nenos dos que nunca apareceron os corpos, vaga aínda hoxe polo imaxinario popular das nosas xentes quizáis porque busca de novas presas.

Para ampliar información:

http://www.turismoenxebre.com/2010/02/la-leyenda-del-hombre-lobo-de-allariz.html

Dominguez González, Xosé. Romasanta, historia cierta de una leyenda. http://www.ourensedixital.com/romasanta/via3/index.htm

http://castrodelaza.blogspot.com.es/p/lobisome.html